بی شک کسانی که با علم بیکران نجوم سرو کار دارن این صورت فلکی زیبا رو میشناسن صورت فلکی که هرچی بهش نگا میکنی از دیدن سیر نمی شی براستی که یکی از جلوه های خلقت خداست حالا که در پستهای قبلیم حرف از صورت فلکیها و چگونگی تشکیل اونا شده دلم نیومد مطلبی در مورد این صورت فلکی تو وبلاگم نزارم برین ادامه مطلبو بخونین و لذت ببرین!
به امید داشتن یه آسمون پرستاره و بی آلودگی نوری
این صورت فلکی بادبادک مانند، نمایش دهنده پیکر مردی است که به دنبال خرس بزرگ (دب اکبر) می دود و دارای اسطوره های کهن متعددی است. عده ای گاوران را تاریخی ترین صورت فلکی خطاب کرده اند که این موضوع نشان دهنده توجه تمدنهای گذشته به این صورت فلکی است.
گاوران(عوا) در میان اعراب به عنوان یک ماده گرگ شناخته می شد، اما برخی از اقوام، او را به عنوان یک سگ پارس کننده می شناختند. هومر نیز در ادیسه اش، گاوران را به منزله مردی متصدی حمل و نقل یا راننده یک ارابه سنگین و بزرگ معرفی کرده است. باور کهن دیگری بیان می دارد که عوا چون مردی دونده و نیزه به دست تصور شده است. دو سگ شکاری به نام های آفریون و چارا نیز با او همراه هستند که به صورت فلکی تازی ها تعلق دارند.
تصویری را که در بالا مشاهده می کنید همان سرگرمی است که در سالهای ابتدایی دبستان، در کتب ریاضی و مجله های سرگرمی وجود داشت. شما باید نقاط مختلف را به ترتیب شماره هایشان به هم متصل کنید تا تصویر یک گل، خانه، ستاره و ... تشکیل شود. اوج هیجان این بازی نیز زمانی بود که شما می توانستید قبل از به هم وصل کردن نقاط به یکدیگر تصویر مورد نظر را حدس بزنید!
 |
نام دیگر: تراز موقعیت: نیمه جنوبی زمین قابل رویت از: نیمکره جنوبی زمین اجرام درخشان: ندارد. گوناگون: این صورت فلکی اولین بار در سال 1754 در آسمان مشاهده و نامگذاری شد.
|
 |
 |
 |
 |
 |
در اين جلسه می خواهيم صورت فلکی ذات الکرسی را در آسمان پيدا کنيم. اين صورت فلکی در آسمان مانند يک W غولپيکر است، که در بخش روشن راه شیری جا دارد. برای یافتن ذات الکرسی تصویر زیر به شما کمک خواهد کرد.
همان طور که در تصویر نیز مشخص است، ذات الکرسی در همسایگی دو صورت فلکی دب اکبر و دب اصغر قرار دارد و نحوه پيدا کردن آن در تصوير به خوبی نمايان است. اگر اسامی ستاره های صورت فلکی دب اکبر را به خاطر داشته باشید، در تصویر نشان داده شده با امتداد ستاره "جون" (اپسیلون دب اکبر) و گذشتن از ستاره قطبی به صورت فلکی ذات الکرسی خواهيم رسيد که به صورت W است.
اين صورت فلکی از 5 ستاره اصلی تشکیل شده است، اسامی اين 5 ستاره به شرح زير می باشد :
1ـ SHEDIR : آلفای ذات الکرسی ـ صدر ذات الکرسی
2ـ Caph : بتای ذات الکرسی ـ کف الخضيب ـ کف الثريا
3ـ Cih : گامای ذات الکرسی ـ در زبان چينی به معنای تازيانه می باشد.
4ـ Ruchbah : دلتای ذات الکرسی ـ رکبة ذات الکرسی
5ـ Segin : اپسيلون ذات الکرسی
در تصوير زير می توانيد مکان اين ستاره ها را در ذات الکرسی مشاهده کنيد.
مانند صورت های فلکی ديگر، ذات الکرسی نيز علاوه بر 5 ستاره اصلی خود، دارای ستاره های ديگری نيز می باشد. شکل کلی اين صورت فلکی به صورت زير می باشد :
اینجا را کلیک کنید تا فلش صورت فلکی را مشاهده کنید . برای ذخیره بر روی اینجا راست کلیک کرده و گزینه ...Save Target As را کلیک کنید.
محدوده متعلق به اين صورت فلکی در نقشه آسمان شب به ترتيب زير می باشد :
البته هميشه نبايد انتظار داشته باشيد که اين صورت فلکی به صورت W در آسمان نمايان باشد، به علت حرکت ظاهری آن به دور ستاره قطبی بعضی مواقع هم به صورت M ديده می شود و يا شکل های ديگر، اين موضوع در تصوير زير به خوبی نشان داده شده است.
علاوه بر تغيير جهت اين صورت فلکی در طی ساعات مختلف شبانه روز، اين صورت فلکی در طی ماه های سال نيز تغيير جهت خواهد داشت. به عنوان مثال اگر در شب اول هر ماه در ساعت 22 به اين صورت فلکی نگاه کنيد، متوجه تغيير جهت آن خواهيد شد. اين تغيير جهت ها در طی ماههای سال نيز تقريباً شبيه به تصوير بالا می باشد که در تصوير زير مشخص است. (البته محاسبات تصوير زير مربوط به آسمان ايران نمی باشد.)
علت اين تغيير جهت ذات الکرسی در آسمان، اين است که چون اين صورت فلکی جزو صورتهای فلکی دور قطب شمال آسمان می باشد، در گردش ظاهری اش به دور قطب شمال سماوی (ستاره قطبی) اين اتفاق برای او می افتد. در تصویر زیر می توانید تعدادی از صورتهای فلکی دور قطبی را مشاهده نمایید، که در ميان آنها صورت فلکی ذات الکرسی نيز وجود دارد.
در کتابهای نجومی اين صورت فلکی به صورت زنی (ملکه ای) است که بر روی صندلی (کرسی) نشسته است. مانند تصاوير زير.
حال نوبت آن رسيده است، که به زير آسمان شب برويد، و اين صورت فلکی را با استفاده از نقشه آسمان شبی که در اختيار داريد رصد کنيد.
جهتیابی با ستارهٔ قطبی
از آنجا که ستارهها به محور ستاره قطبی در آسمان میچرخند، در نیمکرهٔ شمالی زمین ستارهٔ قطبی با تقریب بسیاری خوبی (حدود ۰٫۷ درجه خطا) جهت شمال جغرافیایی (و نه شمال مغناطیسی) را نشان میدهد؛ یعنی اگر رو به آن بایستیم، رو به شمال خواهیم بود.
یافتن ستاره قطبی با دب اکبر
برای یافتن ستارهٔ قطبی روشهای مختلفی وجود دارد:
به وسیلهٔ مجموعه ستارگان «دبّ اکبر»: صورت فلکی دبّ اکبر شامل هفت ستارهاست که به شکل ملاقه قرار گرفتهاند: چهار ستاره آن تشکیل یک ذوزنقه را میدهند، و سه ستارهٔ دیگر مانند یک دنباله در ادامه ذوزنقه قرار گرفتهاند. هر گاه دو ستارهای که لبهٔ بیرونی ملاقه را تشکیل میدهند (دو ستارهٔ قاعده کوچک ذوزنقه؛ لبهٔ پیالهٔ ملاقه؛ محلی که آب از آنجا میریزد) را [با خطی فرضی] به هم وصل کنیم، و پنج برابر فاصله میان دو ستاره، به سمت جلو ادامه دهیم، به ستاره قطبی میرسیم.
به وسیلهٔ مجموعه ستارههای «ذاتالکرسی»: صورت فلکی ذاتالکرسی شامل پنج ستاره است که به شکل W یا M قرار گرفتهاند. هرگاه (مطابق شکل) ستارهٔ وسط W (رأس زاویهٔ وسطی) را حدود پنج برابرِِ «فاصلهٔ آن نسبت به ستارههای اطراف» به سوی جلو ادامه دهیم، به ستارهٔ قطبی میرسیم.
نکات
صورتهای فلکی ذاتالکرسی و دبّ اکبر نسبت به ستارهٔ قطبی تقریباً روبهروی یکدیگر، و دور ستاره قطبی خلاف جهت عقربههای ساعت میچرخند. اگر یکی از آنها پشت کوه پنهان بود، با دیگری میتوان ستارهٔ قطبی را یافت. فاصلهٔ هر کدام از این دو صورت فلکی تا ستارهٔ قطبی تقریباً برابر است.
اگر برای یافتن ستارهها در آسمان از نقشه ستارهیاب (افلاکنما) استفاده میکنید، بهخاطر داشته باشید که ستارهیابها موقعیت ستارهها را در زمان، تاریخ و موقعیت جغرافیایی (طول و عرض جغرافیایی) خاصی نشان میدهند.
هر چه از استوا به سوی قطب شمال برویم، ستارهٔ قطبی در آسمان بالاتر (در ارتفاع بیشتر) دیده میشود. یعنی ستارهٔ قطبی در استوا (عرض جغرافیایی صفر درجه) تقریباً در افق دیده میشود، و در قطب شمال(عرض جغرافیایی ۹۰ درجه) تقریباً بالای سر (سرسو، سمتالرّأس، رأسالقدم) دیده میشود. بالاتر از عرض جغرافیایی ۷۰ درجه شمالی عملا نمیتوان با ستارهٔ قطبی شمال را پیدا کرد.
جهتیابی با هلال ماه
اگر به دلیل وجود ابر یا درختان نمیتوانید ستارهها را ببینید، میتوانید از ماه برای جهتیابی استفاده کنید.
هلال ماه کهنه (نیمه دوم ماه قمری)
ماه به شکل هلال باریکی تولد مییابد، و در نیمههای ماه قمری به قرص کامل تبدیل میشود، و سپس در جهت مقابل هلالی میشود. در نیمهٔ اول ماههای قمری قسمت خارجی ماه (تحدب و کوژی ماه، برآمدگی و برجستگی ماه) مانند پیکانی جهت غرب را نشان میدهد. در نیمهٔ دوم ماههای قمری، تحدب ماه به سمت مشرق است.
اگر خطی از بالای هلال به پایین آن وصل کنیم و ادامه دهیم، در نیمهٔ اول ماه قمری شکل p و در نیمهٔ دوم شکل q خواهد داشت.
کره ماه در نیمهٔ اول ماههای قمری پیش از غروب آفتاب طلوع میکند، و در نیمهٔ دوم پس از غروب، تا پایان ماه که پس از نیمهشب طلوع مینماید.
پیدا کردن جنوب توسط ماه: اگر خطی فرضی میان دو نوک تیز هلال ماه رسم کرده و آن را تا زمین ادامه دهید، تقاطع امتداد این خط با افق، نقطه جنوب را [در نیمکرهٔ شمالی زمین] نشان میدهد.
این روش جهتیابی چندان دقیق نیست، ولی حداقل راهنمایی تقریبی را فراهم میسازد. در زمان قرص کامل نمیتوان از این روش استفاده کرد. وقتی ماه به صورت قرص کامل است، میتوان به کمک حرکت ظاهری ماه (که از مشرق به طرف مغرب است) جهتیابی کرد.
روشهای دیگر جهتیابی در شب
حرکت ظاهری ماه در آسمان از شرق به غرب است.
خوشه پروین: دستهاى (حدود ده تا پانزده) ستاره، به شکل خوشه انگور، در یک جا مجتمع هستند که به آن مجموعه خوشه پروین میگویند. این ستارگان مانند خورشید از شرق به طرف غرب در حرکتند، ولى در همه حال دُمِ آنها به طرف مشرق است.
ستارگان بادبادکی: حدود هفت -هشت ستاره در آسمان وجود دارد که به شکل بادبادک یا علامت سوال میباشند. این ستارگان نیز از شرق به غرب حرکت میکنند، و در همه حال دنباله بادبادکى آنها بهطرف جنوب است.
کهکشان راه شیری تودهٔ عظیمی از انبوه ستارگان است که تقریباً از شمال شرقی به جنوب غربی امتداد یافته است. در شمال شرقی این راه باریک است، و هر چه به سمت جنوب غربی میرود، پهنتر میشود. هر چه به آخر شب نزدیکتر میشویم، قسمت پهن راه شیری به طرف مغرب منحرف میشود.
|
صورت هاي فلکي باستاني و نوين |
|
در بين تمدن هاي باستاني اولين فرهنگ هايي که شروع به طبقه بندي آسمان براي نام گذاري نمودند عبارت اند از بابلي ها، هندي ها، يوناني ها، رومي ها، چيني ها و بومي هاي قاره آمريکا، انسان هاي ساکن در نيم کره شمالي قادر بودند که فقط ستارگان قابل ديد در اين نيم کره را شناسايي و طبقه بندي نمايند، زيرا ستارگان عرض هاي جنوبي و پائين تر، از آن نقاط قابل رؤيت نبودند. در قرن دوم ميلادي، بطلميوس(1)، ستاره شناس يوناني – مصري توانست بيش از 1000 ستاره را در قالب 48 صورت فلکي در کتاب مجستي فهرست نمايد. اين صورت هاي فلکي که يادمان دوران عتيق است، به نام صورت هاي فلکي باستاني ناميده مي شوند. از قرن 16 که اروپايي ها به کشف مناطق جنوبي کره زمين پرداختند، فهرست ستارگان نيم کره جنوبي براي دنياي غرب شناخته شد. در اوايل قرن 17، يوهان باير(2) بر روي 12 صورت فلکي آسمان نيم کره جنوبي نام نهاد، ضمن اين که هموطن معاصر او يعني ياکوب بارچ(3) سه صورت فلکي ديگر را نامگذاري کرد. در سال 1687 يوهانس هوليوس(4) توانست هفت اسم به مجموعه اضافه کند؛ و نيکلا لويي دولاکاي(5)پس از يک مسافرت به مناطق جنوبي آفريقا 14 صورت فلکي ديگر را نامگذاري نموده و در بين سالهاي 1750 و 1754 تعداد 10000 ستاره فهرست شدند. اين صورت هاي فلکي جديد را به نام «صورت فلکي نوين» مي نامند. معمولاً نامگذاري صورت هاي فلکي باستاني بر اساس «شکل» آن هاست. صورت هاي فلکي جبار و اسد ظاهراً به شکلي است که آن ها را ناميده اند. تعدادي از صورت هاي فلکي نوين را از روي بعضي از اختراعات، نظير ميکروسکوپ و تلسکوپ نامگذاري نموده اند. شکل ها(مثلاً خطوط و اصل بين ستاره ها) در اصل اختياري بوده و ممکن است روي نقشه هاي مختلف، متفاوت باشند. بعضي از صورت هاي فلکي داراي بخش کوچکتري در درون منطقه اي وسيع است، مانند قسمت ملاقه مانند يا آبگردان درون خرس بزرگ. |
|
اسد (Leo ) شير
|
|
زمان رسيدن به نصف النهار: 21فروردين ؛ |
ستاره ها |
|
ستاره آلفا به نام قلب الاسد ( در لاتين نام اين ستاره «سلطان کوچک» معني مي شود) کم فروغ ترين ستاره قدر يکم و در حد 4/1 است . طيف آن نوع B7V و به فاصله 69 سال نوري از ما قرار دارد. ستاره قلب الاسد مانند نقطه زير علامت سؤال بوده و مکان آن خيلي نزديک به دايرة البروج است. ستاره بناي اسد به نام دم شير، در زبان عربي هم ، چنين معنايي را دارد. طيف آن از نوع A3V ، با قدر ½ و فاصله 39 سال نوري است. |
اجرام عمقي آسمان |
|
در صورت فلکي اسد تعداد زيادي کهکهشان وجود دارد که درخشنده ترين آن ها از قدر 9 است: |
اکليل شمالي (CrB) تاج شمالي، افسر شمالي
|
|
زمان رسيدن به نصف النهار : 9 تير؛ |
ستاره ها |
|
ستاره آلفا به نام گما، گوهر گران بها يا الفکه ، در عربي به معناي «درخشنده ترين» است اين ستاره در حقيقت يک دوتايي گرفتي واقعي مي باشد. هر دو ستاره از لحاظ طيف، AOV و G5V هستند و چنان به هم نزديک اند که مجموع آن ها به صورت يک ستاره تکي با قدر 2/2 و کم نور، در مواقع گرفتگي به نظر مي آيند، فاصله آن تا ما 78 سال نوري است. |
اجرام عمقي آسمان |
|
هر چند که در گوشه جنوب شرقي گيسوي برنيکه 400 کهکشان به صورت خوشه اي وجود دارد، اما هيچ کدام حتي در تلسکوپ هاي جديد و نوين هم ديده نمي شوند،زيرا درخشنده ترين آن ها نيز داراي قدر شانزدهم است. مي توان حدس زد که فاصله آن ها تا کهکشان ما در حدود ميلياردها سال نوري باشد. |
بر ساووش (per) قهرمان
|
|
زمان رسيدن به نصف النهار : 4 دي ، |
ستاره ها |
|
بتا، ستاره غول يا ستاره جن (گفته شده که اين ستاره چشم مدوسا است) ، يک ستاره آغازين از نوع گرفتي جفتي و از طبقه متغيرهاست. يعني هر يک از اين دو ستاره، به تناوب باعث گرفتگي ديگري مي شود. غول ترکيبي از دو ستاره B8V با مدار مشترک با ستاره اي با طيف G5IV و فاصله نوري 105 سال نوري است. ستاره غول معمولاً با قدر 1/2 در هر 87/2 روز، چشم زنان ظاهر مي شود و سپس براي 10 ساعت ضعيف گرديده و تا قدر 10 ، مانند يک ستاره G5 تغيير مي کند که در واقع از مقابل ستاره B8 ديگر عبور مي نمايد. |
اجرام عمقي آسمان |
|
بر ساووش به لحاظ استقرار در امتداد کهکشان راه شيري، از نظر اجرام عمق آسمان غني است. h بر ساووش (NGC869) و همچنين کاي ( ) بر ساووش (NGC884) يک جفت خوشه باز قدر پنجم هستند که تحت نام «خوشه دو گانه» شناخته شده و در فاصله 73000 سال نوري از ما قرار گرفته اند و با چشم غيرمسلح همانند ستاره اي مات به نظر مي رسند. M34 هم خوشه ي ديگري با قدر 5 مي باشد. |
تازي ها (CVn) سگان شکاري
|
|
زمان رسيدن به نصف النهار: 30 ارديبهشت ؛ مساحت : 465 درجه مربع |
ستاره ها |
|
آلفاي تازي ها درخشنده ترين ستاره اين صورت فلکي به نام Cor Caroli «قلب چارلز» نام گذاري شده که احترامي است به شاه انگلستان، چارلز دوم، اين يک ستاره دو تايي و ترکيبي از ستارگان نوع AOV و FOV با قدر 9/2 و 5/5 مي باشد. فاصله اين ستاره جفتي تا زمين معادل 130 سال نوري است. |
اجرام عمقي آسمان |
|
M3 يکي از مجلل ترين خوشه هاي ستاره اي آسمان با قطر حدود 10 دقيقه قوسي است که با ستارگان قدر ششم، مات به نظر مي رسد. با يک تلسکوپ 6 اينچي مي توان صدها ستاره مجزا از هم را تشخيص داد. کهکشان گردابي ( ويرل پول يا M51) در گوشه شمال شرقي اين صورت فلکي (نه چندان دور نسبت به دسته آبگردان دب اکبر) در تلسکوپ هاي کوچک، با قطر 10 دقيقه قوسي و قدر هشتم به صورت لکه اي مات قابل مشاهده است. کهکشان همدم آن يعني NGC5195 را مي توان با قدر 11 تشخيص داد. |
1-Incan lore |
دب اصغر در اساطير
بنا بر افسانه جالبي از بوميان امريكا درباره دب اصغر ، گروهي شكارچي بومي راه خود را در جنگل گم كرده بودند با اجابت دعاهايشان دختر كوچكي پديدار شد تا به سلامت آنها را به خانههايشان راهنمايي كند او روح جدي بود و شكارچيان پس از مرگ در آسمان جاي گرفتند تا براي هميشه نزديك او باشند
افسانه مربوط به كاسيويه«ذات الكرسي( نشسته بر صندلي)» و كفئوس (قيفاوس)
در اساطير يونان كاسيوپيه ملكه زيبا ولي خودخواه اتيوپي بود كفئوس شوهر او و آندومدا دختر او بود به سزاي خودخواهياش مقدور شد كه به گروهي ستاره تبديل شود و براي هميشه دور قطب بگردد و شوهر حسودش كفئوس بر او ناظر باشد
جبار در افسانه ها
سگ افسانه هاي مربوط به سگ ها:
ستارگان كلب اصغر پرنورترين ستاره اسمان شب شعراي يماني است در اين خصوص افسانه چنين نقل شده كه:
چون جبار شكارچي است طبيعي است كه سگ ها از ان او باشند سگ بزرگ و سگ كوچك هر دودر اسمان به فاصلهي اندك جبار را دنبال ميكنند
افسانه لطيفي درباره ي ايكاريوس وسگ باوفايش مرا نقل ميشود مرا تمام عمر و نيز پس از اينكه صاحبش كشته شد در كنار او ماند بنا براين بنا براين افسانه خدايان وفاي مرا را با قرار دادن او در اسمان پاداش ميدهند واو كلب اصغر شد
چنگ افسانه مربوط به چنگ رومي:
صورت فلكي شلياق به طور نمادي چنگي را نشان ميدهد كه اپولوبه ارفيوس داد .ارفيوس در عهد خود شهرت داشت كه ميتوانداشيا جاندار وبي جان را مسحور موسيقي خود كند ژوپيتر پس از مرگ ارفيوس چنگ سحر اميز او را بر اسمان نهاد
|
صورت هاي فلکي نيم کره جنوبي آسمان | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
اين صورت هاي فلکي در جنوب ميل منهاي 30 درجه واقعند، لذا عمدتاً از عرض هاي جنوبي قابل مشاهده مي باشند. در ايران هم تعدادي از آن ها را در عرض هاي پايين تر مي توان ديد. اين فهرست شامل اسامي رسمي آن ها در فارسي و لاتين و همچنين نام هاي عمومي به همراه مختصات استوايي شامل : بعد (right ascension) و ميل (declination) مي باشد. براي آگاهي بيشتر از مختصات سماوي به ضميمه «سامانه اندازه گيري» در صفحه مربوطه مراجعه نماييد. | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
سامانه اندازه گيري | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
بسياري از سامانه هاي نوين اندازه گيري، نشأت گرفته از راه کارهايي است که علاقه مندان به آسمان از دوران باستان ، بنياد نهاده اند تا بتوانند موقعيت هر جرمي را در آسمان تعيين کنند. ستاره شناسان امروزي هم براي تعيين اندازه ها، موقعيت ها و فواصل اجرام سماوي سامانه هاي اندازه گيري جديدي را به کار گرفته اند. يکي از واحدهاي اصلي در اندازه گيري فواصل سماوي «سال نوري» است و آن عبارت است از فاصله اي که نور در خلاء در مدت يک سال مي پيمايد. از آنجا که نور در هر ثانيه 458/792/299 کيلومتر 282/186 مايل) را طي مي کند لذا با محاسبه تعداد ثانيه هاي يک سال، مي توان سال نوري را معادل کيلومتر مايل تعيين نمود. | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
مختصات توپوگرافيک | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
اگر سامانه شامل موارد توپوگرافيک، ارتفاعي، سمتي و يا افقي باشد، مفيد خواهد بود. از ديدگاه يک ناظر اين سامانه شايد سهل ترين نوع از نظر تفهيم است. در آنجا مختصاب آسماني به صورت بالا و پايين و همچنين چپ و راست اندازه گيري مي شود.
|
|
هرکول (Her) جائي، پهلوان ، بر زانو نشسته
|
|
زمان رسيدن به نصف النهار : 3 مرداد ؛ |
ستاره ها |
|
نام ستاره آلفاي هرکول، رأس الجاثي مي باشد که در عربي به مفهوم «با سر زانوزده» است. اين ستاره از قدر سوم براي چشمان غير مسلح است و در تلسکوپ هاي کوچک به يک جفت ستاره از قدر سوم براي چشمان غيرمسلح است و در تلسکوپ هاي کوچک به يک جفت ستاره زيبا قابل تفکيک مي باشد. ستاره درخشان تر آن داراي طيف M5 –II، غولي به رنگ سرخ و همدن آن از قدر 5 با طيف G5 – III با رنگي متفاوت، يعني سبز مي باشد. هر دو ستاره به فاصله 630 سال نوري از ما قرار دارند. |
اجرام عمقي آسمان |
|
M13 يکي از مشخص ترين خوشه هاي کروي قابل رؤيت از نيم کره شمالي است. در شب هاي صاف، اين مجموعه به صورت جرمي با قدر 6 ، همانند ستاره اي مات در امتداد خط لبه غربي اين صورت فلکي، ملاحظه مي شود. قطر آن حدود 10 دقيقه قوسي و شامل حدود 300000 ستاره به فاصله 23000 سال نوري تا زمين است. M92 از ديگر خوشه هاي کروي است که درخشندگي آن در حد M13 مي باشد. |
|
نهر (Eri) جوي، رودخانه فلکي
|
|
زمان رسيدن به نصف النهار، 15 دي ؛ |
ستاره ها |
|
ستاره آلفا يا آخر النهر از لغت عربي «انتهاي رودخانه» گرفته شده، اين ستاره فقط از عرض هاي جغرافيايي پايين تر از 30 درجه شمالي ديده مي شود که بر روي اين نقشه رسم نگرديده (بنابراين از تهران ديده نمي شود) ، طيف آن از نوعV B3 - قدرش 5/0 و با ما 69 سال نوري فاصله دارد. |
اجرام عمقي آسمان |
|
Ic2118 يک سحابي خيلي عظيم انعکاسي ( حدود 40× 140 دقيقه قوسي) است که دقيقاً در زير ستاره بتا به فاصله 5/2 درجه اي شمال غربي ستاره رجل جبار واقع شده است و احتمالاً از نور تابي آن ستاره درخشان، منور مي گردد. در مسير صورت فلکي نهر چندين ده کهکشان کم فروغ (قدر کمتر از 10) قرار گرفته است. |
|
ميزان (Lib) ترازو
|
|
زمان رسيدن به نصف النهار : 30 خرداد ؛ |
ستاره ها |
|
ستاره آلفاي صورت فلکي ميزان به نام کفه جنوبي، به جاي لغت عربي «چنگال جنوبي» آمده است. اين ستاره به نظر مي رسد که دو تايي است، اما احتمال هم مي رود که يک جفتي اپتيکي با فاصله بسيار زياد باشد که به هم ارتباط ندارند و فقط به علت قرار گرفتن آن ها در راستاي ديد ما از زمين چنين حالتي را نشان مي دهند. ستاره درخشان اين دو ستاره ، ستاره اي با طيف A3 - III ، قدر 8/2 و فاصله حدود 65 سال نوري است. ستاره از نوع F5 –IVو قدر شمالي طيف آن از نوع B8 – III با قدر 6/2 و فاصله 100 سال نوري است. |
اجرام عمقي آسمان |
|
هيچ کدام به سادگي قابل مشاهده نيستند. |
.
